Na temat nadciśnienia tętniczego krwi znajdziemy, zarówno w sieci jaki i w druku, setki artykułów. Z roku na rok wzrasta świadomość społeczeństwa w zakresie tematu nadciśnienia. Dziś już wiemy, iż ciśnieniomierz to nie tylko diagnostyczny sprzęt medyczny ale i narzędzie wczesnej, skutecznej profilaktyki zdrowia. Dlatego też coraz częściej decydujemy się na zakup aparatu do domu. Jednak jak spośród szerokiej oferty sfingometrów, wybrać ten najlepszy do gabinetu? Wybierając sprzęt do środowiska domowego w znacznym stopniu wciąż kierujemy się ceną. Decydując się na zakup aparatu do gabinetu powinniśmy szukać aparatów, które dają najbardziej rzetelne wyniki. Nawet najlepszy disain czy dodatkowe funkcje aparatu są niczym jeśli aparat ,,źle mierzy”. Zawyżony lub zaniżony pomiar podobnie jak błędnie przeprowadzone badanie, rodzi szereg konsekwencji, które mogą zagrażać życiu pacjenta.

Charakterystyka sfigmomanometru do gabinetu medycznego.

Najlepszy aparat powinien być:

  • dokładny, a uzyskany pomiar rzetelnym i powtarzalny 
  • uniwersalny, mieć szeroką skalą pomiarową oraz uniwersalny mankiet (dla nadciśnieniowców oraz dla pacjentów z niskim ciśnieniem w tym dzieci)
  • trwały i wytrzymały
  • prosty i wygodny w obsłudze
  • warto również zweryfikować czy wybrany przez nas aparat posiada certyfikaty US I EU (standaryzują wartości dopuszczalnego błędu).

Ciśnieniomierz zegarowy czy automat?

Na to pytanie nie można dać jednoznacznej odpowiedzi. Nie można ogólnikowo powiedzieć, że aparaty automatyczne są złe a zegarowe są znacznie lepsze, czy też odwrotnie. Zarówno sprzęt zegarowy klasyczny jaki i elektroniczny ma swoje wady i zalety. Wszystko zależny od wybranego producenta, konkretnego modelu ale co równie ważne od prawidłowej techniki pomiarowej oraz doświadczenia personelu.

Sfingomanometr zegarowy - podział.

Spośród ciśnieniomierzy zegarowych – aneroidowych, możemy wyróżnić:

  • sfigmomanometry zintegrowane ( pompka jest połączona, zintegrowana z manometrem)
  • sfigmomanometry niezintegrowane (pompka jest oddzielona od manometru)
  • sfigmomanometry na biurko

Na czym polega metoda osłuchowa?

Ciśnieniomierz zegarowy wykorzystuje do przeprowadzenia pomiaru metodę osłuchową tzw. metodę Korotkoffa. Pomiar jest nazywany również pomiarem osłuchowym czy tradycyjnym. W tym pomiarze wartość ciśnienia jest oznaczana przy użyciu stetoskopu. Pompowany mankiet doprowadza do okluzji, zamknięcia tętnicy ramieniowej (wartość ok. 30 mmHg, powyżej ciśnienia skurczowego). Przy spuszczaniu powietrza z mankietu, ciśnienie spada, krew w tętnicy ramiennej wznawia krążenie, dzięki zastosowaniu stetoskopu możemy usłyszeć - pierwszy ton - patrzymy na wskazówkę manometru, ponieważ to nasza wartość ciśnienia skurczowego. Wraz ze spadkiem ciśnienia w mankiecie, łagodnieje dźwięk słyszalnych tonów aż do całkowitego wyciszenia. Ostatni ton określa wartość ciśnienia rozkurczowego. Metoda osłuchowa jest uniwersalną i najdokładniejszą metodą pomiaru ciśnienia. Pozwala na zachowanie szerokiej skali pomiarowej, zarówno u osób z bardzo wysokim jaki i pacjentów z niskimi wartościami ciśnienia w tym u dzieci. Warto jednak zaznaczyć, iż rzetelności metody klasycznego pomiaru w dużym stopniu zależny to od umiejętności i doświadczenia personelu medycznego przeprowadzającego badanie. Ważna jest nie tylko umiejętność wysłuchania poszczególnych tonów Korotkoffa, ale i powiązanie tych dźwięków ze stanem klinicznym pacjenta. Ponad to badanie trudno przeprowadzić w głośnym miejscu, zwłaszcza jeśli pomiar przeprowadza osoba starsza. Minusem tej metody jest również zaokrąglane otrzymanego wyniku do równych wartości. Ponad to początkujący lekarz czy pielęgniarka, przeradzając badanie RR może mieć trudność w oznaczeniu arytmii. Bezsprzecznie poważną wadą tego typu aparatów jest również konieczność przeprowadzania regularnej kalibracji – o której większość z nas nie pamięta. Poszczególne gabinety czy kliniki przeprowadza kalibrację swojego sprzętów, najczęściej wówczas kiedy starają się o przyznanie konkretnych certyfikatów jakości czy certyfikatów ISO. Producenci zalecają okresową kalibrację, najlepiej co 1-2 lata, American Heart Association co 6miesięcy.

Właściwa technika pomiaru, gwarancją rzetelnego wyniku.

Pomiar ciśnienia aparatem zegarowym jest dobrą metodą diagnostyczną, profilaktyczną i kontrolną ale tylko w przypadku kiedy czynność ta, jest zachowana poprawna technka pomiarowa. Jeśli pomiar przeprowadzony jest niedbale, w pośpiechu czy schematycznie tylko dlatego, że wypada go przeprowadzić, nie spodziewajmy się miarodajnego wyniku. Nawet jeśli zakupimy najlepszy na rynku aparat. Jeśli chcemy otrzymać wiarygodny wynik badania należy przestrzegać kilku zasad. Przed badaniem pacjenta należy go uspokoić, ograniczyć jego aktywność ruchową, (udowodniono, iż stres ma niekorzystny pływ na wysokość ciśnienia tzw. efekt białego fartucha). Pomiar powinien być przeprowadzony na niedominującej ręce tzn. jeśli pacjent jest praworęczny, ciśnienie powinno być mierzone na lewej kończynie. Należy przyjąć pozycję siedzącą. Zaleca się aby ręka/ przedramię było stabilne,wyprostowane, oparte o np. o stół. Zakładamy mankiet na wyprostowane ramię, tak by koniec mankietu znajdował się kilka cm 2 - 3cm, powyżej zgięcia łokciowego. Mankiet zapinamy, na wysokości serca, nie za mocno, (tak by wsunąć 2 palce). Rękę układamy wewnętrzną częścią do góry. Zakładamy słuchawki, a głowicę stetoskopu wsuwamy pod mankiet. Napełniamy mankiet ok. 20-30 mmHg, powyżej spodziewanej wartości. Następnie poprzez odkręcenie zaworu w gruszce, rozpoczynamy spuszczanie powietrza z mankietu.

  • Faza 1- pierwszy słyszalny dźwięk, intensywny, głośny dynamiczny,określa wartość ciśnienia skurczowego
  • Faza 2 - to okres kiedy dźwięki słabną, przerwa ta jest cechą indywidualną każdego nas
  • Faza 3- powrót słyszalny dźwięków
  • Faza 4- nagłe ograniczenie słyszalność, tony są przytłumione
  • Faza 5- całkowite wyciszenie, określa wartość ciśnienia rozkurczowego

Ważne! Zbyt szybko opróżniany mankiet może doprowadzić do zafałszowania wyniku pomiaru.  Wartość ciśnienia skurczowego może być zaniżona, zaś ciśnienia rozkurczowego zawyżona. Wybierając ciśnieniomierz, szukaj modelu z regulowanym systemem spuszczania powietrza.Warto również w tym miejscu nadmieniać, iż przedłużane w czasie opróżnianie mankietu może niepotrzebnie stresować pacjenta. Oczywiście kiedy dźwięki ucichną całkowicie, należy jak najszybciej opróżnić mankiet, by zapobiec zastojowi żylnemu.

Przeprowadzam pomiar metodą osłuchową jednak nic nie słyszę - co źle robię?

Takie zdarzenie może mieć miejsce wówczas kiedy:

  • za mało napompowaliśmy mankiet (do granicy ok.30mmHg powyżej spodziewanej wartości ciśnienia skurczowego)
  • źle jest założony mankiet, bądź źle jest dobrany jego rozmiar 
  • stetoskop którego używany jest wyciszony, należy ,,przekręcić'' głowicę stetoskopu na uzyskanie dźwięków z lejka (niskie tony)
  • głowica jest przyłożona w niewłaściwym miejscu, powinna znajdować się nad dołem łokciowym i dokładnie przylegać na ramienia
  • przewód wychodzący z mankietu bądź manometra jest skręcony, przygnieciony

 

Newsletter

Subskrybuj nasz newsletter.